Av. Sevcen CAN & Av. Yasemin ÇORAK
Açık kaynak kodlu yazılımlar kısaca, kaynak kodları herkese açık olan, her yazılımcı tarafından ulaşılabilen, geliştirilebilen ve değiştirilebilen yazılımlardır. Günümüzde birçok yazılım sahibi, tüm fikri mülkiyet hakları kendilerine ait yazılımlar kullanmak yerine, birtakım avantajları nedeniyle açık kaynak kodlu yazılımlara yönelmiş durumdadır. Bu avantajlar özetle aşağıda sayıldığı gibidir:
- İş gücünden tasarruf: Tüm fikri hakları
tescilli olan yazılımları geliştirmek sahipleri açısından öncelikle iş gücü
maliyetine katlanmayı gerektirmektedir. Ancak açık kaynak kodlu bir yazılımın
geliştirilmesi, değiştirilmesi, sorunlarının giderilmesi ve türetilmesi
yalnızca yazılım sahibinin istihdam ettiği insan kaynağı tarafından
sağlanmamakta, yazılım sahibine hiçbir bağlılığı olmayan harici yazılımcıların
da kollektif katkısı nedeniyle çok daha hızlı, etkin ve verimli olarak
gerçekleşmektedir. - Küresel fayda: Bir bilgisayar yazılımı
üretmek isteyen kişi veya şirketlerin her defasında kaynak kodu oluşturması
gerekmemekte, açık kaynak kodlarının kullanılarak küresel anlamda bilişim
teknolojilerinin çok daha hızlı gelişmesi sağlanmaktadır. - Güvenlik: Açık kaynak kodlu bir
yazılımın özellikle hukuki açıdan güvenilirliğinin anlaşılması, kaynak kodu
kapalı bir yazılıma göre çok daha kolaydır.
Yazılım sahipleri, sayılan avantajları dolayısıyla açık kaynak kodlu yazılımlara yönelmiş olmakla birlikte, açık kaynak kodlu yazılımın tüm fikri mülkiyet hakları yazılımı geliştiren şirketin tekelinde olmamaktadır. Bir başka deyişle yazılım sahipleri, aşağıda sayılan ve en sık tercih edilen lisanslar vasıtasıyla birtakım fikri mülkiyet haklarından vazgeçtiklerini de kabul etmiş olmaktadırlar.
- MIT
- GNU General Public
- BSD
- Apache
- Creative Commons vb.
Bu lisansların özellikleri, farklılıkları ve işlevlerine ilişkin yazılarımız için;